کفش ایمنی (چکمه ایمنی) یکی از تجهیزات محافظت شخصی (PPE) به منظور محافظت پا در محل کار است. چکمه ایمنی از آسیب دیدگی پا در برابر لغزندگی سطح، سقوط یا غلتاندن اجسام، لبه های تیز، سوراخ کردن، ماشین آلات دوار، اجسام داغ، حلقه های طناب تحت تنش، تکه تکه شدن، برق، مواد شیمیایی یا حتی آب و هوای بد و… جلوگیری می کند.
کارفرمایان طبق مصوبه سازمان سلامت، ایمنی و محیط زیست، باید از وجود چکمه ایمنی کارگران درهنگام کار در مناطقی که خطرات جراحت پا وجود دارد، اطمینان حاصل کنند.
کارگران برای امنیت خود به کفش های ایمنی با دوام نیاز دارند. در بعضی کفش ها، جنس قسمت پنجه، استیل است، اما می تواند از مواد کامپوزیتی مانند ترموپلاستیک و آلومینیوم نیز ساخته شود.

موارد استفاده از کفش ایمنی

• در مواقع دست زدن به اشیا سنگین یا ابزارهایی که ممکن است رها شوند.
• هنگام دست زدن به لوله ها، تنه درختان، سنگ ها، رول ها، چرخ ها یا وسایل گرد که ممکن است روی پا بغلتند.
• در هنگام دست زدن به مواد خطرناک و شیمیایی.
• هنگام کار با ابزارهایی تیز مانند چاقو، تبر، میخ، فلزات وسایل برنده.
• در مواقع کار با کابل های برقی با ولتاژهای بالا و پایین.
• کار روی کف که ممکن است الکتریسیته ساکن تولید کند.

نکات مهم هنگام خرید کفش ایمنی

برای خرید چکمه ایمنی باید به یک سری فاکتورهای مهم که شامل شناخت محیط کار و خطرات مرتبط با آن، مقاومت در برابر آب و دما و درجه مقاومت الکتریکی و مقاومت در برابر سوراخ شدن و برش میباشد، توجه داشته باشید.

نوع محیط کار

کفش های ایمنی با توجه به شرایط مختلفی طراحی می شوند؛ مثلا تعدادی از آنان ضد لغزش هستند، برخی از مقاومت بالایی در برابر ضربه خورگی برخوردارند و تعداد دیگر مناسب استفاده در محیط های اسیدی یا قلیایی هستند، که باید از هر یک برای محیط کاری مناسب آن استفاده نماییم.

وزن کفش ایمنی

با اینکه چکمه ایمنی بطور کلی نسبت به یک کفش معمولی از وزن بیشتری برخوردار است، اما نباید به گونه ای باشد که موجب سختی شما در حرکت و انجام کار شود.

زیره کفش ایمنی

توجه به جنس زیره کفش، جزء مهمترین موارد در خرید کفش های ایمنی است. اصولا قسمت زیره این مدل از کفش ها را با پلی یورتان (PU) طراحی می کنند. زیرا که هم از مقاومت بسیار بالایی در برابر سایش برخوردار است و هم به طور کلی دارای خاصیت ضد لغزش می باشد.

رویه کفش ایمنی

معمولا برای قسمت رویین کفش ها از چرم های طبیعی و مصنوعی استفاده می کنند. این موضوع باعث اختلاف قیمتی بسیاری در تجهیزات ایمنی شده است. ناگفته نماند به این دلیل از رویه چرمی در کفش های ایمنی استفاده می کنند که دارای مقاومت مطلوبی در برابر آسیب و سایش می باشد.

سرپنجه کفش ایمنی

از مهمترین بخش های موجود در کفش های ایمنی، سرپنچه آن است. معمولا سرپنجه کفش های ایمنی را از جنس فولاد طراحی می کنند تا انگشتان شما را در برابرسقوط اشیاء بصورت ناگهانی حفظ می کند، این فولاد، پنجه پا را از وارد شدن ضربات ناگهانی در حین راه رفتن و یا دویدن در محیط های کاری جلوگیری می کند.

ارتفاع ساق کفش ایمنی

ارتفاع ساق کفش شما، بستگی به محیط و شرایط کاری شما دارد؛ مثلا اگر مدت زمان زیادی با محلول های مختلف شیمیایی و یا حتی آبی مشغول کار هستید، باید چکمه ایمنی شما از ساقی بلند برخوردار باشد تا شما را در برابر امراض مختلف و هرگونه خطر محافظت کند.

خاصیت آنتی باکتریال

اگر کفش شما از خاصیت آنتی باکتریال برخوردار باشد، در صورت استفاده طولانی مدت از کفش، ازبابت اینکه پاهایتان دچار بیماری های پوستی مختلف نمی شوند و هم بوی نامطبوعی نخواهند داشت، آسوده خاطر خواهد بود.

نحوه بستن کفش ایمنی

برای بسته شدن کفش های ایمنی میتوان از زیپ، چسب، بند و همچنین خاصیت کشی در قسمت مُچ کفش استفاده کرد. البته توصیه ما این است که کفشی بخرید که دارای بندهای محکم باشد، هرچند بستن آن ها سخت باشند.

قیمت کفش ایمنی

قیمت کفش های ایمنی با توجه به کیفیت ساخت و مرغوب بودن مواد به کار رفته در تولید آن، از 200 هزار تومان تا چند میلیون تومان میباشد. با این حال، شما در ابتدا باید به دنبال کفشی مناسب با شرایط کاری خود باشید و سپس به قیمت آن توجه کنید.
از آنجایی که استفاده از این وسیله، ارتباط مستقیمی با سلامت پاها دارد، در خرید آن حساست به خرج دهید.

انواع کفش ایمنی

کفش رانندگی کارگران

تصادفات رانندگی می تواند به دلیل بی احتیاطی، حواس پرتی یا خواب آلودگی رخ دهد. اما گاهی، کفش های نامناسب مانند صندل یا فلیپ فلاپ نیز می توانند منجر به تصادف شوند. بنابراین، ضروری است افرادی که راننده هستند، یک جفت چکمه ایمنی مناسب برای رانندگی داشته باشند.

کفش مقاوم در برابر حرارت

کارگران به یک جفت چکمه ایمنی در دمای بالا نیاز دارند، که در برابر گرمای شدید و آتش مقاوم باشد. کفش های معمولی به سرعت می سوزند و مناسب محیط کاری که با آتش سروکار دارد، نیستند. ولی استفاده از آن ها کمک شایانی به نسوختن پاها می کند. برند Boxter خط تولیدی از کفشهای ایمنی ضد آتش را طراحی کرده است. تا از بروز چنین صدمه هایی جلوگیری کند. با پوشیدن کفش مناسب، کار در یک کارخانه ذوب آهن، ذوب مس یا هر محیط کاری با دمای بالا، به صورت چشم گیری آسان و قابل تحمل تر می شود.

کفش ایمنی ساق بلند

اگر کارگران از پوشیدن چکمه های ایمنی ساق کوتاه یا متوسط شکایت دارند، بتهرین گزینه استفاده از کفشهای ایمنی ساق بلند است.
شما برای محافظت از ناحیه مچ پا و ساق پا، به کفش های ساق بلند نیاز دارید تا از محافظت همه جانبه برخوردار باشید. این نوع کفش، محافظ کارگران در محیط ها و سطوح ناهموار است و بسیار راحت و ایمن می باشد.

کفش ایمنی سبک

کفشهای ایمنی سبک وزن به اندازه کافی برای محافظت از پا محکم هستند، اما در عین حال وزن کمی نیز دارند تا فرد به آسانی قادر به انجام حرکات طبیعی باشد. از طرف دیگر، کفش های سنگین در عین حال که محکم هستند؛ اما سنگین بودن آن ها موجب آسیب رساندن به پا می شود و استفاده از آن ها برای ساعت های طولانی، شمارا خسته می کند.

کفش ایمنی ساق کوتاه

اکثر کارگران برای انعطاف پذیری خود ترجیح می دهند از کفش مچ پا کوتاه یا متوسط استفاده کنند. این کفش ها جدا از زیبایی، کار در محیط های سخت صنعتی را بسیار آسان تر می کند.
بهترین کفش های ایمنی با ارتفاع کوتاه، شامل کفش های رویه استیل یا کفش های کفی مقاوم در برابر سوراخ شدن هستند.

کفش پی وی سی (PVC)

کفش های مرطوب جدا از آزاردهندگی، احتمال آسیب دیدگی بر اثر زمین خوردن و سقوط را به حداکثر می رسانند. کارگران در شرایط کاری مرطوب و لغزنده به چکمه های ایمنی ضد آب نیاز دارند تا از لغزش و سر خوردگی جلوگیری کند.
کفش های ایمنی پی وی سی با کیفیت بالا و پوشش پارچه ای نرم، مانع جذب آب و نفوذ هرگونه ماده ای می شوند. بنابراین، کارگران می توانند بدون نگرانی در محیط مرطوب و پر از آب حرکت کنند.

سخن آخر

قبل از انجام هر کاری باید ایمنی در کار را رعایت کنیم . چکمه ایمنی مناسب یکی از ضروریات در هر محیط کاری است. ما در این مقاله سعی داشتیم شما را با انواع آن ها آشنا کنیم تا شما بتوانید انتخابی هوشمندانه و مناسب کار خود داشته باشید.
پیشاپیش از اینکه مارا در بهبود مطالب سایت یاری می کنید، از شما کمال تشکر را داریم.