تنها راه حلی که برای حفظ سلامتی چشم هایمان و محافظت از آن وجود دارد، استفاده از عینک ایمنی است. این عینک ها، از برخورد ذرات و اجسام با چشم حلوگیری می کنند.

عوامل تهدید کننده چشم ها
به طور کلی خطراتی که چشم ها را تهدید می کنند به چهار دسته تقسیم می شوند:

برخورد ذرات بسیار ریز مانند براده های چوبی
پاشش مواد شیمیایی
نور های مرئی و فرابفش
گاز های شیمایی

برای هرکدام از این چهار دسته، عینک مخصوص وجود دارد که ویژگی های لازم برای محافظت از چشم در آن شرایط را دارد. برای مورد اول از عینک ایمنی سنگ زنی استفاده می شود. همچنین در مورد دوم عینک آزمایشگاهی، دسته سوم عینک جوشکاری و در مورد چهارم از گاگل های ایمنی استفاده می شود.

معرفی انواع عینک های ایمنی
همانطور که گفتیم عینک های ایمنی به چهار دسته تقسیم می شوند. در ادامه به توضیح و توصیف این چهاردسته می پردازیم.

عینک ایمنی سنگ زنی
این عینک های برای محافظت از چشم در برابر ذرات ریزی استفاده می شود که ممکن است وارد چشم شود. مثلا امکان دارد که در هنگام برش چوب براده های چوب وارد چشم شود.
عینک سنگ زنی بهترین عینکی است که در این شرایط می توانیم از آن استفاده کنیم. این عینک ها در صنایع کاربرد بسیار زیادی دارند و لنز آنها مانند عینک های طبی شفاف می باشد. همچنین این عینک ها بالای چشم، پایین چشم و هر جای دیگری که ممکن از آن ذرات وارد چشم شوند را می پوشانند.
در واقع اصطلاح سنگ زنی از عملیات سنگ زنی در کارگاه ها گرفته شده است که براده های بسیاری را در اطراف پراکنده می کند.

عینک ایمنی آزمایشگاهی
هنگام انجام آزمایشاتی که در آن ها امکان پاشش مواد و مایعات خطرناکی مانند اسید به سمت چشم وجود دارد، استفاده از عینک ایمنی آزمایشگاهی بسیار لازم و ضروری می باشد.
این عینک ها از نظر ظاهری به عینک های سنگ زنی شبیه هستند، البته با این تفاوت که دور عینک نیز با استفاده از لنز پوشانده است تا از پاشش مواد خطرناک به کناره های چشم جلوگیری شود.
لنز عینک های ایمنی آزمایشگاهی از لنز عینک های سنگ زنی نازک تر است وفقط در برابر مواد شیمیایی و مایعات آزماشیگاهی مقاوم هستند. این عینک ها باید سبک باشند تا در زمان کار برای افراد ایجاد خستگی نکنند.

عینک های جوشکاری
نور ناشی از جوشکاری می تواند به قرینه چشم آسیب برساند. این نور مانند نور خورشید بسیار قوی بوده و همچنین شامل اشعه های فرابنفش می باشد که برای چشم بسیار خطرناک است.
از طرفی فرد جوشکار باید به محل جوشکاری نگاه کند تا بتواند به درستی تا بتواند به درستی عمل جوشکاری را انجام دهد. در چنین شرایطی برای اینکه هم جوشکار بتواند کار را به درستی انجام بدهد و هم به چشم های او آسیب وارد نشود، باید از عینک جوشکاری استفاده نماید.
لنز عینک های جوشکاری در برابر نور های مرئی و فرانفش بسیار مقاوم می باشد و ابعاد آن ها نیز از عینک های ایمنی دیگر بزرگ تر می باشد.

عینک های گاگل
در برخی از آزمایشگاه ها و در مکان های دیگر، از گاز های شیمیایی استفاده می شود که برخی از این گاز ها برای چشم ها مضرر هستند و به چشم کاربر آسیب می رساند.
برای محافظ از چشم ها در این شرایط، از عینکی به نام عینک ایمنی گاگل استفاده می شود که به طور کامل چشم و اطراف آن را می پوشاند. با استفاده از گاگل ایمنی، از ورود هوای آلوده به داخل عینک جلوگیری می شود و همچنین در چشم ها در برابر پاشش مواد شیمیایی نیز محافظت می شوند. حتی لنز بعضی از گاگل ها در برابر تابش اشعه های فرابنقش نیز مقاوم هستند.
این عینک ها با استفاده از کشی که پشت سر کاربر قرار می گیرد روی صورت سفت می شوند و همین عمل باعث می شود که از ورود گاز ها جلو گیری کند و خود عینک نیز به گونه ای طراحی شده است که می تواند تمامی منافظ چشم را بپوشاند و اجازه ندهد که هیچ گازی وارد چشم شود.

ارزیابی و رتبه بندی عینک های ایمنی
عینک های ایمنی برای عوامل مختلفی مانند نور، محافظت در برابر اشعه و محافظت در برابر ضربه آزمایش می شوند و بر اساس نتایج این آزمایش ها، امتیازات مختلفی به عینک داده می شود.

عینک های ایمنی چگونه آزمایش می شوند؟
این دوام و میزان محافظت عینک ها از چشم انسان در سه آزمایش تست ضربات سنگین، دوام و پرتاب با سرعت بالا مشخص می شود. در ادامه به بررسی هرکدام از این تست ها می پردازیم:

تست ضربات سنگین
تست ضربات سنگین تستی است که در آن یک پرتابه فولادی به قطر یک اینچ به وزن 17.6 اونس از ارتفاع 50 اینچی به سمت یک عینک ایمنی که روی سر مصنوعی قرارداد پرتاب می شود. برای قبول شدن در این آزمایش فریم عینک باید لنز را تا انتها نگه داشته و هیچ کدام از قطعات عینک از آن جدا نشوند.

تست دوام
عینک های ایمنی باید در برابر اشتعال و همچنین خوردگی بر اثر مواد شیمیایی، اسیدی و … مقاوم باشند. در این تست، مقاومت عینک در برابر موارد گفته شده آزمایش می شود.

تست پرتاب با سرعت بالا
تست پرتاب با سرعت بالا به این شکل انجام می شود: یک توپ فولادی با سرعت 150 فوت در ثانیه از فاصله کمتر از 10 اینچ به سمت عینک شلیک می شود. این آزمایش چند بار در زوایای مختلف تکرار می شود تا مقاومت عینک در برابر پرتاب شدن براده های بزرگ در هنگام کار مشخص شود.

استاندارد های عینک ایمنی
استاندارد EN172 ویژگی های فیزیکی ، مقاومت و ضد ضربه بودن عینک را نشان می دهد.
استاندارد EN170 مقاومت عینک های ایمنی در برابر اشعه UV و فرابنفش را بررسی می کند.
استاندارد EN169 برای لنزهای مربوط به محافظت از کارکنان در حوزه های لحیم کاری، جوشکاری، جوش قوس الکتریکی، هوابرش، برش پلاسما و … استفاده می شود.

محدودیت استفاده از عینک ایمنی
استفاده از این عینک ها تا زمانی که نیاز به محافظت از چشم وجود داشته باشد، مانعی ندارد و نیازی نیست نگران استفاده طولانی مدت از آن باشید. تحقیقات نشان داده اند که استفاده طولانی مدت از عینک ایمنی باکیفیت آسیبی به چشم نمیرساند. اگر احساس می کنید چشمان شما بعد از استفاده طولانی از این عینک ها درد گرفته و یا آسیب دیده، ممکن است به دلیل نور زیاد محیط کار، فشار کلی چشم و یا بی کیفیت بودن عینک باشد.

چگونه از عینک ایمنی نگهداری کنیم؟
برای اینکه عینک ایمنی شما دوام داشته باشد و بتوانید مدت زیادی از آن استفاده کنید، باید به خوبی از عینک نگهداری کنید و مرتباً آن را تمیز کنید. شما باید در پایان هر شیفت کاری، این عینک را با دستورالعمل مخصوص آن، تمیز کنید و کارفرمایان باید این امکان را در محیط کار ایجاد کنند.

بهترین عینک ایمنی
مهم ترین نکته در تهیه این عینک ها کیفیت آن است. البته هیچگاه نمی توان بهترین عینک ایمنی را برای تمام فعالیت ها مشخص کرد. در حقیقت برای هر فعالیتی یک عینک مناسب است و بهترین عینک باید با توجه به موقعیتی که در آن شاغل هستید انتخاب شود.
مسئول ایمنی باید تعیین کند که عینک ایمنی مورد نیاز برای شغل شما چه ویژگی هایی باید داشته باشد و کارفرما باید باکیفیت ترین عینکی که آن ویژگی ها را دارد، تهیه کند و در اختیار شما قرار دهد.